Αν αγαπάς το shopping -μαζί σου κι εμείς- ξέρεις πόσο υπέροχη είναι η αίσθηση του να φοράς ένα καινούργιο ρούχο. Το απαλό ύφασμα, η τέλεια εφαρμογή, η ξεχωριστή μυρωδιά του νέου… Όμως, αυτή η «μυρωδιά καινούργιου» δεν είναι τόσο αθώα όσο νομίζεις. Πολλά ρούχα, ειδικά εκείνα που βρίσκουμε σε αλυσίδες fast fashion, περιέχουν χημικές ουσίες που μπορεί να επηρεάσουν την υγεία μας.
Μήπως έχεις παρατηρήσει ποτέ ότι ένα καινούργιο ρούχο σε κάνει να νιώθεις φαγούρα, να έχεις ερεθισμένο δέρμα ή ακόμα και πονοκέφαλο; Δεν είναι τυχαίο. Οι χημικές ουσίες που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή υφασμάτων μπορεί να είναι υπεύθυνες γι’ αυτό. Ας δούμε τι συμβαίνει στα ρούχα μας πριν φτάσουν στην ντουλάπα μας.
Τι κρύβεται στα ρούχα που φοράμε;
Η βιομηχανία της μόδας χρησιμοποιεί πληθώρα χημικών ουσιών για να κάνει τα ρούχα πιο ανθεκτικά, πιο ελαστικά και πιο εντυπωσιακά στο μάτι. Δυστυχώς, πολλές από αυτές τις ουσίες παραμένουν στο ύφασμα και μπορεί να έχουν αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία μας. Μερικά από τα πιο κοινά χημικά είναι:
Η φορμαλδεΰδη, που χρησιμοποιείται για να μη ζαρώνουν τα ρούχα και να διατηρούνται «φρέσκα» στα ράφια. Είναι γνωστό αλλεργιογόνο και μπορεί να προκαλέσει ερεθισμό στο δέρμα και τα μάτια.
Τα βαρέα μέταλλα που περιέχονται σε πολλές βαφές, όπως το έντονο κόκκινο, μπλε ή κίτρινο, μπορεί να περιλαμβάνουν μόλυβδο ή κάδμιο, τα οποία είναι τοξικά και συνδέονται με διάφορα προβλήματα υγείας, ακόμα και ορμονικές διαταραχές.
Οι φθαλικές ενώσεις, που χρησιμοποιούνται σε συνθετικά υφάσματα για να τους δώσουν ελαστικότητα. Αυτές οι ουσίες θεωρούνται ενδοκρινικοί διαταράκτες και έχουν συνδεθεί με διαταραχές στις ορμόνες.
Τα περιβαλλοντικά τοξικά χημικά (PFAS), που υπάρχουν σε αδιάβροχα ρούχα και παπούτσια. Είναι γνωστά ως "forever chemicals" γιατί δεν διασπώνται εύκολα στο περιβάλλον και μπορούν να συσσωρευτούν στο σώμα μας με την πάροδο του χρόνου.
Πώς να προστατευτείς;
Δεν χρειάζεται να πανικοβληθείς και να πετάξεις όλα τα ρούχα σου. Μπορείς να κάνεις μικρές αλλαγές στις αγοραστικές σου συνήθειες που θα μειώσουν την έκθεσή σου σε επικίνδυνες ουσίες.
Πλένε πάντα τα καινούργια ρούχα πριν τα φορέσεις. Αυτό βοηθά στην απομάκρυνση πολλών χημικών καταλοίπων που έχουν απομείνει από τη διαδικασία παραγωγής.
Προτίμησε φυσικά υφάσματα, όπως το οργανικό βαμβάκι, το λινό και το μαλλί, που περιέχουν λιγότερες χημικές ουσίες από τα συνθετικά υφάσματα, όπως ο πολυεστέρας.
Απόφυγε ρούχα με έντονες χημικές μυρωδιές. Αν το ρούχο μυρίζει «περίεργα» ή πολύ έντονα (ακόμα και μετά το πλύσιμο), πιθανότατα περιέχει επικίνδυνα χημικά.
Δώσε προσοχή στις ετικέτες και αναζήτησε πιστοποιήσεις όπως το Oeko-Tex Standard 100 και το GOTS (Global Organic Textile Standard), που διασφαλίζουν ότι το ρούχο είναι πιο ασφαλές και φιλικό προς το περιβάλλον.
Αέρισε τα ρούχα πριν τα φορέσεις. Αν το ρούχο δεν μπορεί να πλυθεί (π.χ. ένα παλτό ή ένα δερμάτινο μπουφάν), κρέμασέ το σε εξωτερικό χώρο για λίγες ώρες για να εξατμιστούν οι χημικές ουσίες.
Ανακάλυψε τη slow fashion. Προτίμησε ποιοτικά ρούχα από βιώσιμες μάρκες που χρησιμοποιούν λιγότερα χημικά και είναι πιο φιλικά προς το περιβάλλον και το σώμα σου.
Η υγεία σου πάνω από τη μόδα
Η αλήθεια είναι ότι δεν μπορούμε να αποφύγουμε εντελώς τα χημικά στη μόδα, αλλά μπορούμε να μειώσουμε την έκθεσή μας με απλές κινήσεις. Το πιο σημαντικό είναι να ενημερωνόμαστε, να προσέχουμε τις αγορές μας και να επιλέγουμε υφάσματα που δεν επιβαρύνουν το σώμα μας.
Γιατί η μόδα πρέπει να μας κάνει να νιώθουμε όμορφα όχι να θέτει σε κίνδυνο την υγεία μας.